Mevsimi

Ne yapıyordu?

Mevsimi, Nisan 2020'de İstanbul'da faaliyete başlayan ve meyve sebzeyi aracıları aradan çıkararak üreticiden tüketiciye ulaştıran bir girişimdi. Kullanıcılar Mevsimi.com üzerinden 10 günlük ihtiyaca göre hazırlanmış kutular sipariş ediyor, ürünlerin büyük bölümü günlük olarak tedarik ediliyordu. Deposu Bursa Karacabey'deydi.

Neden kapandı?

Kurucu Can Kağıtçıbaşı, Eylül 2023'te faaliyetleri askıya alma kararını ekonomik koşullarla açıkladı. Ona göre maliyetler kat kat artarken gelirler aynı oranda büyümüyor, enflasyon öngörülebilirliği ortadan kaldırıyordu. Yurt içi üretimdeki düşüş nedeniyle zaman zaman ürün bulmakta bile zorlanıyorlardı. Pazarlama yatırımı yapmak ve yeni fon bulmak için uygun bir ortam yoktu, 2024'ün daha zor geçeceği bekleniyordu. Kağıtçıbaşı kararı geçici olarak tanımladı, ancak o tarihten sonra yeniden başlatıldığına dair bir haber yer almadı.

Hikâyesi

Can Kağıtçıbaşı'nın babası 30 yılı aşkın süre çiftçilik yapmıştı. Tarımı yakından tanıyan Kağıtçıbaşı, meyve ve sebzenin tarladan sofraya gelene kadar birçok aracıdan geçtiğini, bu sırada hem tazeliğini kaybettiğini hem de pahalandığını, üreticinin ise yine de kazanamadığını görüyordu. Mevsimi bu soruna çözüm olarak 2 Nisan 2020'de, salgının ilk haftalarında yola çıktı.

egirişim'in açılış haberine göre girişim önce İstanbul'un Ümraniye ve Ataşehir semtlerinde hizmet vermeye başladı, kısa sürede Üsküdar ve Kadıköy'e, ardından tüm şehre yayılmayı planlıyordu. Deposu Bursa Karacabey'deydi. Kullanıcılar Mevsimi.com üzerinden 10 günlük ihtiyaçlarına göre hazırlanmış kutular sipariş ediyor, kurucunun anlattığına göre ürünlerin yüzde 90'ı günlük olarak tedarik ediliyor ve soğuk zincire özen gösteriliyordu.

Mevsimi üç yılı aşkın süre bu modeli sürdürdü. Kağıtçıbaşı'nın sonradan yaptığı paylaşıma göre birçok ailenin yüzlerce sipariş verdiği, güvendiği bir marka haline geldiler. Ancak Türkiye ekonomisindeki sert enflasyon, taze gıda gibi ince marjlı bir işi doğrudan vurdu.

20 Eylül 2023'te Kağıtçıbaşı, LinkedIn hesabından Mevsimi'nin faaliyetlerini askıya aldıklarını duyurdu. egirişim'in aktardığı açıklamada gerekçeyi şöyle özetliyordu: "Maliyetler kat kat artarken, gelirlerimiz aynı oranda büyümüyor." Kurucuya göre enflasyon öngörülebilirliği ortadan kaldırmıştı, ülkedeki üretimin düşüşü yüzünden bazen ürün bulmakta bile sıkıntı yaşıyorlardı. Swipeline'ın haberine göre pazarlama yatırımı yapmak ya da fon toplamak için de uygun bir ortam yoktu.

Kağıtçıbaşı kararı bir veda olarak görmediğini, uygun bir yatırım gelirse projeyi yeniden canlandırmaya açık olduğunu söyledi. O tarihten bu yana Mevsimi'nin yeniden başladığına dair bir haber çıkmadı. Mevsimi'nin hikâyesi, doğru bir sorunu çözen bir girişimin bile makroekonomik fırtına karşısında ne kadar savunmasız kalabileceğini gösteriyor.

Girişimciler için dersler

• Taze gıdada marjlar incedir; yüksek enflasyonda fiyat ile maliyet arasındaki makas hızla kapanır.
• Tedarik zincirini kısaltmak iyi bir fikirdir, ama tedarikin kendisi daralırsa model zorlanır.
• Fon bulmanın zorlaşacağı dönemlere karşı nakit tamponu ve kâra giden net bir yol planla.

Kaynaklar

1. Mevsimi kurucusu Can Kağıtçıbaşı: "Bu hafta itibariyle faaliyetlerimizi askıya aldık" (egirişim, 2023-09-20)
2. Yerli girişim Mevsimi, ekonomik koşullar sebebiyle faaliyetlerini durdurdu (Swipeline, 2023-09-20)
3. Mevsimi: Meyve ve sebzeleri tarladan tüketiciye ulaştıran girişim (egirişim, 2020-04-02)

Bu bölüm kamuya açık kaynaklardan (Wikidata, haber arşivleri, şirket duyuruları) derlenmiştir. Rakamlar kaynaklarda yer aldığı biçimiyle verilir; bilinmeyen alanlar boş bırakılır. Hata görürsen aşağıdaki formdan bildir.