Girişim Mezarlığı nasıl hazırlanıyor?
Girişim Mezarlığı, kapanan 1.722 girişimi bir arada tutan bir arşiv. Bu sayfa kayıtların nereden geldiğini, etiketlerin ne anlama geldiğini ve rakamların nasıl hesaplandığını anlatır.
Kaynaklar
- Temel kayıtlar: Kapanış yılı bilinen şirketler Wikidata'dan (CC0 lisansı) alınır. Ad, ülke, sektör, kuruluş ve kapanış yılı bu kayıtlardan gelir.
- Öne çıkan hikâyeler (249 kayıt): Haber arşivleri, şirket duyuruları ve resmî kurum açıklamaları taranarak ekibimiz tarafından yazılır. Her birinin altında kaynak listesi vardır.
- Her kaydın sayfasında kaynak bağlantıları görünür. Kaynakta olmayan bilgi yazılmaz; bilinmeyen alanlar boş kalır.
Etiketler
- Kurumsal ürün (22 kayıt): Büyük bir şirketin ya da grubun bünyesinde kurulan ürün, marka, birim ya da ülke operasyonu; ya da kapandığında büyük bir şirketin parçası olan hizmet. Örnek: BuzzFeed News, Morhipo, Dergilik, Skype.
- Türkiye: Türkiye'de kurulan ya da Türkiye'de faaliyet gösterip kapanan girişimler.
Rakamlar
- Ortalama ömür (10,8 yıl): Kuruluş ve kapanış yılı bilinen bağımsız girişimlerden hesaplanır. Kurumsal ürünler ve satın alındıktan sonra kapatılanlar hesaba katılmaz. Wikidata'daki kuruluş yılı bazen şirketin ilk tescil tarihidir; bu yüzden rakam yaklaşık bir göstergedir.
- Bilinen yanan sermaye: Yalnızca kaynaklarda tutarı yazan yatırımların toplamıdır; açıklanmayan yatırımlar dahil değildir.
- Ülke sayısı: Kayıtlarda geçen farklı ülkeler; aynı ülkenin farklı adları tek ülke sayılır.
Kapanış nedenleri
Her kayda en fazla bir ana neden atanır:
- Nakit bitti
- Pazar ihtiyacı yoktu
- Rekabete yenildi
- İş modeli tutmadı
- Ekip sorunları
- Düzenleme ve hukuk
- Dolandırıcılık
- Ürün sorunları
- Zamanlama hatası
- Makro kriz
- Satın alınıp kapatıldı
- Başarısız pivot
- Wikidata temel kayıtlarında "Satın alınıp kapatıldı" ve "Dolandırıcılık" gibi nedenler kaynakla doğrulanmadan gösterilmez.
- Türkiye'deki şirketler için "Dolandırıcılık" etiketi yalnızca kesinleşmiş mahkeme kararı varsa kullanılır. Süren soruşturma ve yargı süreçleri "Düzenleme ve hukuk" altında, "iddia" ve "soruşturma" gibi ifadelerle anlatılır.
Düzeltme ve itiraz
Bir kayıtta yanlış bilgi, neden ya da ifade görürsen düzeltme talebi gönder. Kurucu ve çalışanların talepleri kaynaklarla birlikte incelenir; en geç iki iş günü içinde dönüyoruz. Eksik bir girişimi bildirmek için öneri formunu kullan.
Veri
Kayıtların tamamı veri.json dosyasında; öne çıkan hikâyeler llms-full.txt dosyasında.