"başarının %5'i yapmayı bilmekten, %95'i yapabilmekten oluşur."
-Fransız Atasözü
Sosyal Girişimcilik Nedir?

Sosyal Girişimcilik Nedir?

  • 12 DK
  • 15-06-2021
  • 0 yorum
  • 1K

Sosyal Girişimcilik Nedir?

Başarısızlık=Başarı

Sosyal girişimcilik, bireylerin, girişimlerin ve girişimcilerin doğrudan sosyal sorunları ele alan çözümler geliştirmesi veya finanse etmesi sürecidir. Bu nedenle bir sosyal girişimci, kendi toplumu, toplum veya dünya üzerinde olumlu etkisi olan iş fırsatlarını araştıran kişidir.

Sosyal girişimcilik, sosyal sorunları tanımak ve girişimcilik ilkelerini, süreçlerini ve operasyonlarını kullanarak sosyal bir değişime ulaşmakla ilgilidir. Her şey belirli bir sosyal sorunu tam olarak tanımlamak için bir araştırma yapmak ve ardından istenen değişimi elde etmek için bir sosyal girişimi organize etmek, oluşturmak ve yönetmekle ilgilidir. Değişiklik, sosyal bir sorunun tamamen ortadan kaldırılmasını içerebilir veya içermeyebilir. Mevcut koşulların iyileştirilmesine odaklanan ömür boyu bir süreç olabilir.

Genel ve yaygın olan girişimcilik, yeni bir iş açmak veya mevcut işi çeşitlendirmek için öncülük yapmak anlamına gelirken, sosyal girişimcilik bazen kâr amacı gütmeyen kuruluşlarla karıştırılsa da sosyal girişimcilik, sosyal veya çevresel değişiklikler yaratmaya daha fazla önem verilmesine rağmen, kâr amaçlı bir girişimdir. Ancak sosyal girişimcilik yalnızca kar peşinde koşmak için değil, daha büyük sosyal fayda için bir iş kurmakla ilgilenen bir girişimcilik modelidir.

Çoğu girişimci, kâr elde etme ihtimali ile motive olur ve edilirken aslında kâr güdüsü, sıradan girişimcinin toplum üzerinde olumlu bir etkisi olmasını da engelleyen bir faktör de değildir. Ekonomist Adam Smith, Ulusların Zenginliği adlı kitabında bu durumu şöyle açıklamıştır: "Akşam yemeğimizi kasabın, biracının ya da fırıncının iyiliğinden değil, onların kendi çıkarlarını gözetmelerinden bekleriz." Smith, bireylerin kendi çıkarlarını gözettikleri zaman, başkalarının yararına olan kararlara onları yönlendirileceklerine inanıyordu. Örneğin fırıncı, ailesini geçindirmek için para kazanmak istiyor. Bunu başarabilmesi için yüzlerce insanı besleyen bir ürün olan ekmeği üretip satması gerekiyor.

Sosyal girişimciliğin bir örneği mikro finans kurumlarıdır. Bu kurumlar, aksi takdirde finansal hizmetlere başka erişimi olmayacak olan işsiz veya düşük gelirli kişi veya gruplara bankacılık hizmetleri sunmaktadır. Diğer sosyal girişimcilik örnekleri arasında eğitim programları, yetersiz hizmet verilen alanlarda bankacılık hizmetleri sağlanması ve salgın hastalık nedeniyle öksüz kalan çocuklara yardım edilmesi sayılabilir. Aslında sosyal girişimcilik ile hedeflenen tüm bu çabaların amacı, daha gelişmiş topluluklarda bulunan hizmetlere, ürünlere veya temel unsurlara erişime izin verilmeyen veya göz ardı edilen topluluklardaki karşılanmamış ihtiyaçları ele almaktır.

Sosyal girişimcilik, sosyal sorumlu yatırım (Social Responsible Investing (SRI)) ve çevresel, sosyal ve yönetişim (Environment, Social and Governance (ESG)) yatırımlarıyla da ilgilidir. Sosyal sorumlu yatırım, olumlu sosyal etkileri olan şirketlere ve fonlara yatırım yapılması uygulamasıdır. SRI’da son yıllarda sosyal girişimcilik ile beraber popülaritesini artırdı. Sosyal sorumluluk sahibi yatırımcılar, sosyal adalet, çevresel sürdürülebilirlik ve alternatif enerji/temiz teknoloji çabalarıyla ilgilenen şirketleri ararlar. Sürdürülebilir bir gelecek için çevresel, sosyal ve yönetişim kriterleri için potansiyel yeni yatırımları tararlar. Bir şirketin doğanın koruyucusu olarak nasıl performans gösterdiğini, çalışanları, tedarikçileri, müşterileri ve faaliyet gösterdiği topluluklarla ilişkilerini nasıl yönettiğini ve şirketin iç denetimlere nasıl yaklaştığını dahi değerlendirir.

Sosyal Girişimci Türleri

Sosyal girişimcilik yoluyla değişimi yönlendirmeye gelince, birçok tanım var. Bu kişiler ve şirketler, işleriyle başarmaya çalıştıkları şeyin geniş bir kesitini temsil ediyor. Ayrıca, sosyal değişimi sağlamak için stratejileri ve hedefleri açısından da farklılık gösterirler.

1. Topluluk Sosyal Girişimcisi

Bu girişimci türü, küçük bir coğrafi alanda bir topluluğun sosyal ihtiyaçlarına hizmet etmeyi amaçlar. Bu tür girişimler, marjinalleşmiş üyeler için iş fırsatları yaratmaktan bir topluluk merkezi kurmaya kadar her şey olabilir. Bu ölçekteki sosyal girişimciler genellikle bireyler veya küçük kuruluşlardır. Mikro finans kredileri buna bir örnektir, bankacılığa erişimi olmayan yerel halka finansal çözümler sunarlar.
Bu girişimciler doğrudan topluluk üyeleriyle çalışırlar. Bu, daha fazla kazanılmış menfaat ve daha yavaş bir karar süreci anlamına gelir, ancak uzun vadeli çözümlerin avantajı ile birlikte gelir. Hem topluluk üyeleri hem de yerel kuruluşlar, girişimcinin doğrudan katılımı olmadan bile projeyi sürdürülebilir bir şekilde sürdüreceklerdir.

Kendi topluluğunuzdaki bir değişiklik anında görülebildiğinden, çoğu insanın başladığı yer burasıdır. Bu tür sosyal girişimciliğin sonuçlarını neredeyse anında görebilir ve doğrudan yardım ettiğiniz kişilerle konuşabilirsiniz. Bu tür bir çabaya başlamak için yapmanız gereken tek şey, yerel olarak izole edilmiş bir sosyal sorun bulmak ve onu çözmek için kendinizi adamaktır.

2. Kâr Amacı Gütmeyen Sosyal Girişimci

Bu girişimciler, maddi kazanç yerine sosyal kazanıma daha fazla odaklanırlar, yani geleneksel iş ihtiyaçları yerine girişim faaliyetlerinde sosyal refahı ön planda tutarlar. Hizmetlerin daha da genişletilmesini kolaylaştırmak için her türlü kârı da işletmeye yeniden yatırırlar.
Kâr amacı gütmeyen sosyal girişimciler, genellikle güçlerini sosyal fayda için kullanmayı seçen şirketler ve kuruluşlardır. Goodwill Industries'in hikayesi, kâr amacı gütmeyen sosyal girişimler için harika bir örnek teşkil ediyor: 1902'de şirket bağışlarla, çalışmaları için yoksul insanları istihdam etmeye başlamıştı ve daha sonra tüm kârını iş eğitim programlarına yeniden yatırdı.

Kâr amacı gütmeyen sosyal girişimcilerin, genellikle mevcut fonlar nedeniyle belirtilen hedeflerine ulaşma olasılıkları daha yüksektir.

Bu yol genellikle, becerilerini değişim yaratmak için kullanmak isteyen, iş konusunda daha bilgili girişimciler tarafından alınır. Sonuçların ortaya çıkması genellikle daha uzun sürse de sosyal fayda konusunda daha büyük ölçekte etkili olabilirler. Yerel bir kâr amacı gütmeyen veya eğitim programına katılmak genellikle güvenilir bir başlangıç olur.

3. Dönüştürücü Liderlik ve Sosyal Girişimcilik

Dönüştürücü liderler ve sosyal girişimci insanlar, hükümetlerin ve diğer işletmelerin şu anda karşılayamadığı sosyal ihtiyaçları karşılayabilecekleri girişimler yaratmaya odaklanmış durumdalardır. Dönüştürücü liderlik ve sosyal girişimcilik, genellikle kâr amacı gütmeyen kuruluşların yeterli zaman ve büyüme ile evirildiği kategoridir. Kuralları ve düzenlemeleri olan daha büyük kuruluşlar haline gelirler. Bazen devlet kurumlarıyla birlikte çalışma veya devlete entegre olma noktasına kadar da büyürler.

Bu tür kuruluşlar genellikle yetenekleri şirket içinde işe alır ve teşvik eder. Bir iş fırsatı veya gönüllü pozisyonu için başvurursanız ve sosyal girişimcilik becerileri gösterirseniz, muhtemelen bir mentorluk programına kaydolmanıza yardımcı olacak ve oradan büyümenizi de kolaylaştıracaklardır.

4.Küresel Sosyal Girişimci

Bu girişimciler, küresel olarak büyük sosyal ihtiyaçları karşılamak için sosyal sistemleri tamamen değiştirmeye çalışan girişimlerdir. Büyük şirketler genellikle sosyal sorumluluklarını anladıklarında ve sadece kâr yerine olumlu değişime odaklanmaya başladıklarında sona erer. Bill & Melinda Gates Vakfı örnek olarak gösterilebilir.

Söz konusu küresel ihtiyaç, eğitime ücretsiz erişimden temiz suya kadar aklınıza gelebilecek küresel çaplı tüm problem ve ihtiyaçlar olabilir. Bu genellikle kıtaları kapsayan ve birçok kuruluşu ve ilgi alanını birbirine bağlayan yüce bir hedeftir. 
Küresel sosyal girişimler, genellikle belirli bir amaca bağlıdır ve bunun gerçekleşmesi için diğer sosyal girişimcilerle birlikte çalışır. Bu nedenle, diğer sosyal girişimcilerle bağlantı kurarsanız ve sosyal sorunları çözme etrafında küresel bir topluluk kurarsanız, bu yüksekliklere ulaşma olasılığınız daha yüksektir.

Neden Sosyal Girişimcilik?

Sosyal girişimcilik, sosyal sorunları tanımak ve girişimcilik ilkelerini, süreçlerini ve operasyonlarını kullanarak sosyal bir değişime ulaşmakla ilgilidir. Sosyal girişimcilik ile çevreyi iyileştirebilir, ihtiyaç sahibi insanlara destek olabilir, topluma veya küçük topluluklara fayda sağlayabilirsiniz.

Sosyal Girişimcilerin Sahip Olması Gereken 7 Özellik

  • Dünyada ve çevrenizde olan sosyal sorunları tanımalı ve anlamalısınız.
Sosyal girişimci olabilmek için önce bir problem belirlemelisiniz. Örneğin bir Türk girişimi olan Otsimo, özel eğitim ihtiyacı olan çocukların ücretsiz oyunlar oynamasına olanak sağlayan eğitici bir platform.

  • İş fırsatlarını doğru belirlemelisiniz.
Sürdürülebilir bir iş modeli kurabilmeniz için doğru iş fırsatları ve ihtiyaçları belirleyebilmelisiniz. Örneğin, inovatif bir yaklaşımda bulunarak IoT ile atık toplama sistemlerini daha az maliyetli ve çevreci hale getiren girişim Evreka.

  • Doğrudan harekete geçmeli, risk alabilmelisiniz.
Olumlu bir değişim yaratabilmek için, bir fikre veya fırsata sahip olduğunuzda doğrudan harekete geçebilecek cesarete sahip olmalısınız. Görmek istediğiniz değişiklikleri hayata geçirmek için organizasyonlar, ağlar ve altyapılar kurmaktan çekinmemelisiniz. Ayrıca, doğrudan etkilenen topluluklarla beraber sahada çalışmayı, toplulukların nelere ihtiyaçları olduğunu algılamalı ve hızla harekete geçebilmelisiniz.

  • Topluluk önünde konuşabilmelisiniz.
Sosyal girişimcilerin, aslında her girişimcinin, hedeflerine ulaşabilmeleri için topluluk önünde etkili konuşmalar yapabilmeleri gerekmektedir. Değişimi başarabilmeniz için, öncelikle vizyonunuzu doğru ve etkili bir şekilde iletebilmelisiniz. İnsanlar eşitsizliklerin, sosyal problemlerin farkında olsalar bile, onları harekete geçirebilmek için motive etmeniz gerekebilir.

  • Başarısızlıktan korkmamalı, önünüze çıkan engellerle mücadele etmeyi bilmelisiniz.
Sosyal girişimciliğin hedefinde aslında sosyal adaletsizlik bulunmaktadır bu yüzden sosyal girişimciler zorluklarla mücadele edebilmeli, her zaman ısrarcı ve yenilikçi bir yaklaşıma sahip olmalıdır. Finansal kaygılar, yetersiz organizasyon ağları gibi problemler, misyonunuza giden yolda sizlere engel değil, onlara karşı kazanmanıza bir fırsat olmalıdır.

  • Yaratıcı olmalısınız.
Sosyal problemleri, kreatif veya inovatif fikirlerle çözebilmek, fırsatlar yaratabilmek için yaratıcı olmalısınız.  Sosyal girişimciler, problemlere dışarıdan bakabilmeli, yenilikçi bir yaklaşıma sahip olmalıdırlar. Başkalarının görmediklerini görmek, sosyal adaletsizlikleri doğru belirleyebilmek gerekmektedir.

  • Araştırmaya ve sorgulamaya yatkın olmalısınız.
Sosyal bir girişimci olmak için, sosyal ve çevresel problemleri araştırmalısınız. Hem daha efektif çözümler sunabilmek hem de girişiminizi daha ileriye taşıyabilmek için misyonunuz doğrultusunda araştırıp öğrenmeye her zaman devam etmelisiniz.
"Sosyal Girişimcilik Nedir?" İçin Yorumlar
Kayıt işlemine devam ederek, Girişimci Kafası Kullanıcı Sözleşmesi'ni kabul etmiş oluyorsunuz.
Girişimci Kafası'na Giriş Yapmak için Tıklayın
Instagram
Takip et