# Multichain (? – 2023)

- Adres: https://girisimcikafasi.com/girisim-mezarligi/multichain/
- Sektör: Kripto ve blokzincir
- Ülke: Singapur
- Toplam yatırım: 60 milyon $
- Unicorn: evet, zirve değerleme 1,2 milyar $
- Kapanış nedeni: Ekip sorunları

## Ne yapıyordu?

Multichain, Anyswap adıyla başlayan ve kripto varlıkları farklı blokzincirler arasında taşıyan bir köprü protokolüydü. Aralık 2021'de adını Multichain olarak değiştirdi. Aynı ay Binance Labs liderliğinde, Sequoia China ve IDG Capital'ın katıldığı 60 milyon dolarlık tur yaklaşık 1,2 milyar dolar değerleme getirdi. Protokolde o dönem 5 milyar dolardan fazla varlık kilitliydi.

## Neden kapandı?

Multichain'in açıklamasına göre 21 Mayıs 2023'te polis CEO Zhaojun'u evinden aldı ve ekip onunla bağlantısını kaybetti. Sunucu erişimi yalnız Zhaojun'da olduğu için transferler takıldı; ailesi Haziran başında ekibin bir kısım işlemi yeniden başlatmasına yardım etti. 6 Temmuz 2023'te köprülerden 126 milyon doların üzerinde varlık bilinmeyen adreslere çıktı. 14 Temmuz 2023'te ekip, Zhaojun'un kız kardeşinin de gözaltına alındığını, polisin cihazlara el koyduğunu ve operasyonu durdurduğunu duyurdu. Fantom Vakfı Ocak 2024'te Singapur'da gıyabi karar aldı. 9 Mayıs 2025'te Singapur mahkemesi Sonic Labs'in başvurusuyla Multichain Vakfı'nın tasfiyesine karar verdi ve KPMG tasfiye memuru oldu.

## Hikâyesi

Kripto dünyasında bir zincirden diğerine geçmek zordu. Anyswap bu işi çözen köprülerden biriydi. Aralık 2021'de adını Multichain yaptı ve aynı ay Binance Labs liderliğinde, Sequoia China ve IDG'nin katıldığı turda 60 milyon dolar topladı. Değerleme yaklaşık 1,2 milyar dolardı, protokolde 5 milyar doları aşkın varlık kilitliydi.

Dışarıdan merkeziyetsiz görünen bu yapının içinde şaşırtıcı bir tek nokta vardı. Sunuculara erişim yalnız CEO Zhaojun'daydı. Mayıs 2023 sonunda transferler takılmaya başladı, kullanıcılar Telegram'da şikâyet etti. Ekip sonradan gerçeği açıkladı: polis Zhaojun'u 21 Mayıs'ta evinden almıştı ve onunla bağlantı kopmuştu.

6 Temmuz 2023'te köprülerden 126 milyon doların üzerinde varlık bilinmeyen adreslere çıktı. Bir hafta sonra ekip, kız kardeşin de gözaltına alındığını, polisin cihazlara ve anahtarlara el koyduğunu yazıp operasyonu durdurdu. Geride kalanlar için süreç mahkemede sürdü: Singapur mahkemesi 9 Mayıs 2025'te vakfın tasfiyesine karar verdi, KPMG tasfiye memuru atandı.

## Dersler

- Merkeziyetsiz diye sattığın ürünün anahtarı tek kişideyse, gerçek risk o kişidir. Bugün CEO'n ulaşılamaz olsa sistemi kaç saatte ayağa kaldırırsın, bunu yaz ve dene.
- Milyarlarca dolar taşıyan altyapıda yetki paylaşımı sonradan eklenecek iş değildir. Yatırımcı parası gelir gelmez ilk harcama kalemi kurumsal anahtar yönetimi olmalıydı.
- Kritik bir kişiye bağlı olduğunu kullanıcıdan saklama. Multichain'de sorun haftalarca hizmet aksaması olarak görüldü; açık iletişim kullanıcıya varlığını çekecek zaman kazandırırdı.

## Kaynaklar

- [Multichain Shutters Operations After Chinese Police Take CEO and Sister Into Custody](https://decrypt.co/148559/multichain-shutters-operations-chinese-police-take-ceo-sister-custody)
- [Binance Labs Leads Multichain's $60 Million Funding Round](https://www.financemagnates.com/cryptocurrency/news/binance-labs-leads-multichains-60-million-funding-round/)
- [Sonic Labs wins judgment, Multichain Foundation to wind up](https://cointelegraph.com/news/sonic-labs-wins-judgment-multichain-foundation-to-wind-up)
- [Hack or Rugpull? Multichain Sees $126 Million in Abnormal Outflows](https://unchainedcrypto.com/hack-or-rugpull-multichain-sees-126-million-abnormal-outflows/)
- [Footprint Analytics: Will the rebranded Anyswap be the next Web 3.0 bridge?](https://cryptoslate.com/footprint-analytics-will-the-rebranded-anyswap-be-the-next-web-3-0-bridge/)